Aarzeling om een affaire te verbreken, ongemak na een kerstdiner, een moment van spijt. Het zijn zomaar enkele situaties waar het in verhalenbundel Het net, de duif en de dood van Chaja Polak om draait. De personages worden met zorg rondom de innerlijke strijd geplaatst. De verhalende regels werpen er een licht op, voorzien ze van de juiste kleurschakeringen (‘helder geprint in het winterlicht van toen’) zodat de levensechte composities op het eerste gezicht net zo onbeweeglijk lijken als het stilleven op het omslag. Maar dan volgt een ontmoeting (‘ze zoenen elkaar niet’) en komt er voorzichtig een dialoog op gang: ‘”Ben je er al lang?” “Nee”, liegt ze, “ik ben er net.”‘ Niko en zijn naamloze minnares weten in ‘Wachtlokaal’ allebei dat ze elkaar in dit ‘naargeestig, hoekig en donker gebouw’ niet kunnen vertellen wat er nu werkelijk in hen omgaat. Halfslachtig draaien ze om elkaar heen. Stelliger is het personage in ‘Kerstgeschenk’ dat uit frustratie, omdat ze door haar schoonmoeder niet wordt geaccepteerd, overgaat tot een bizarre actie met komische gevolgen: ‘Mijn vraag heeft alle deuren geopend.’ De gevoelswerelden van de personages, ingekaderd in het ogenblik, bevatten een oneindige diepte om in te graven. En dat is dan…

Social media is voor iedereen toegankelijk, maar het soort content dat we er op kunnen plaatsen is dat in feite niet. Voor de naamloze vertelster van kleur monden de privileges van anderen in Ik ben fan van Sheena Patel uit in een regelrechte obsessie. De roman centreert deze ‘anderen’ rond twee witte personages die ‘de man met wie ik wil zijn’ en ‘de vrouw door wie ik geobsedeerd ben’ worden genoemd. Deze zakelijk succesvolle man heeft naast zijn huwelijk meerdere affaires. Hij houdt de vertelster in zijn greep met het herhaaldelijk toe- en dan weer ontzeggen van aandacht en seks. Wie zijn onverdeelde aandacht wél lijkt te krijgen, is de vrouw die de hoofdpersoon online stalkt – een influencer met ‘tienduizenden volgers, een blauw vinkje’ en dankzij haar beroemde vader een waardevol netwerk binnen de kunstwereld. Er ontstaat een ongezonde, maar verslavende driehoeksverhouding waarbij de vertelster haar achtergestelde positie in de maatschappij ter discussie stelt.

Samen met zijn geliefde verdronk Osamu Dazai op 13 juni 1948 in het Tamagawa kanaal. Nadat hij in het verleden meerdere zelfmoordpogingen ondernam, kwam er met deze dubbele zelfmoord een einde aan de worstelingen die het leven van Dazai sinds zijn kindertijd kenmerkten. In zijn semi-autobiografische roman Als mens mislukt worstelt Yozo Oba eveneens met het leven. Opgedeeld in drie notitieboekjes kruipt de lezer in het hoofd van Yozo als kind, tiener en jongvolwassene. Aan het begin van de twintigste eeuw groeit Yozo op in een welvarende familie op het Japanse eiland Honshu. Al vroeg ontdekt hij een zekere afstand tot zijn omgeving en een onvermogen om zich bij andere mensen op zijn gemak te voelen: ‘Ik was uiterst bang voor mensen en tegelijk bleek ik maar niet in staat me volledig van hen af te snijden.’ Om zijn beklemmende angsten en depressies te maskeren, besluit Yozo zijn omgeving te vermaken met clowneske uitspattingen: ‘Het was mijn ultieme manier om de liefde van mensen te winnen.’ Wanneer een klasgenoot dwars door zijn toneelspel heen kijkt, raakt Yozo steeds meer vervreemd van de samenleving.

In Het proces van Sören Qvist van Janet Lewis bevindt dorpspredikant Sören Qvist zich in een hachelijke situatie. Al zijn hele leven lang kampt hij met iets wat wij nu agressieproblematiek zouden noemen. Tijdens de vroege zeventiende eeuw schreef men dit nochtans toe aan een beproeving van God. Zo ook op het Deense schiereiland Jutland waar de geliefde Sören Qvist in 1625 een parochie leidt en zorg draagt voor zijn dochter Anna. De beproeving komt voor de geestelijke in de vorm van Niels, een slinkse jongeman die in ruil voor onderdak klusjes in en rond het klooster van Aalsö uitvoert. Dat is althans de bedoeling, want het duurt niet lang totdat Sören Qvist ontdekt dat Niels de hele dag ligt te luieren en er enkel op uit lijkt te zijn om de predikant te confronteren met zijn onbeheersbare woede-uitbarstingen.